Μια πανελλαδική πιλοτική έρευνα για τη σχέση των παιδιών με τα ψηφιακά μέσα και το διαδίκτυο ξεκινά τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2026, με τη συμμετοχή μαθητών σε σχολεία δημοτικού, γυμνασίου και λυκείου. Στόχος είναι να καταγραφούν οι συνήθειες, οι αντιλήψεις και οι ανάγκες τους σε ένα περιβάλλον όπου η ενημέρωση, η ψυχαγωγία και η επικοινωνία πραγματοποιούνται όλο και περισσότερο μέσω ψηφιακών πλατφορμών.
Η έρευνα θα εφαρμοστεί πιλοτικά σε σχολικές μονάδες σε ολόκληρη τη χώρα, με διευρυμένο δείγμα που προβλέπει τη συμμετοχή σχολείων από κάθε Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης.
Ποια σχολεία και ποιες τάξεις θα συμμετάσχουν στην έρευνα
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, σε κάθε Περιφέρεια προβλέπεται η συμμετοχή των ακόλουθων σχολικών μονάδων:
- 4 Δημοτικών Σχολείων
- 4 Γυμνασίων
- 4 Γενικών Λυκείων
- 4 Επαγγελματικών Λυκείων
- 1 Ενιαίου Ειδικού Επαγγελματικού Γυμνασίου-Λυκείου
Η συμπλήρωση των ερωτηματολογίων θα πραγματοποιηθεί ηλεκτρονικά από τις 16 έως τις 26 Νοεμβρίου 2026, κατά προτίμηση στα εργαστήρια Πληροφορικής ή σε άλλον κατάλληλο χώρο του σχολείου. Οι μαθητές θα συμπληρώσουν τις απαντήσεις τους υπό την επίβλεψη εκπαιδευτικού, ενώ ο εκτιμώμενος χρόνος συμμετοχής ανέρχεται σε περίπου 25 λεπτά.
Το ερωτηματολόγιο έχει σχεδιαστεί ώστε να είναι κατανοητό από όλες τις ηλικιακές ομάδες, από την Ε΄ Δημοτικού έως και τη Γ΄ Λυκείου.
Έρευνα στα σχολεία: Τι θα απαντήσουν οι μαθητές για το διαδίκτυο και τα ψηφιακά μέσα
Οι ερωτήσεις καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα της ψηφιακής καθημερινότητας των παιδιών. Αρχικά, οι μαθητές θα κληθούν να περιγράψουν την πρόσβασή τους στα ψηφιακά μέσα και τον τρόπο με τον οποίο τα χρησιμοποιούν, καθώς και τον εξοπλισμό και τις συνθήκες υπό τις οποίες συνδέονται καθημερινά στο διαδίκτυο.
Μία από τις βασικές θεματικές αφορά την αναζήτηση και την κριτική αξιολόγηση πληροφοριών και πηγών. Μέσα από τις απαντήσεις θα επιχειρηθεί να αποτυπωθεί κατά πόσο τα παιδιά μπορούν να αναγνωρίζουν αξιόπιστες πληροφορίες και να διακρίνουν το έγκυρο από το παραπλανητικό περιεχόμενο.
Ξεχωριστή ενότητα εστιάζει στις ειδήσεις και την παραπληροφόρηση. Οι ερωτήσεις εξετάζουν εάν οι μαθητές είναι σε θέση να αντιλαμβάνονται πότε μια είδηση είναι ψευδής ή έχει παραποιηθεί σκόπιμα.
Στη συνέχεια, το ερωτηματολόγιο στρέφεται στα κοινωνικά δίκτυα, την εμπορική επιρροή, τις ψηφιακές πλατφόρμες και τους αλγορίθμους. Στόχος είναι να καταγραφεί κατά πόσο οι μαθητές αντιλαμβάνονται τους μηχανισμούς που καθορίζουν το περιεχόμενο που εμφανίζεται στις προσωπικές τους ροές.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται, επίσης, στην Τεχνητή Νοημοσύνη, στα deepfakes και στο συνθετικό περιεχόμενο, ζητήματα που αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία για την εκπαίδευση και την ασφαλή χρήση του διαδικτύου.
Δεν πρόκειται για αξιολόγηση μαθητών ή σχολείων
Η έρευνα έχει αποκλειστικά διερευνητικό και πιλοτικό χαρακτήρα. Τα ερωτηματολόγια θα είναι ανώνυμα και δεν θα χρησιμοποιηθούν για την αξιολόγηση ή την κατάταξη μαθητών, εκπαιδευτικών ή σχολικών μονάδων. Τα αποτελέσματα θα αναλυθούν και θα παρουσιαστούν συγκεντρωτικά.
Πριν από τη συμμετοχή των παιδιών θα προηγηθεί ενημέρωση των γονέων. Οι εκπαιδευτικοί θα εξηγήσουν με απλό και ουδέτερο τρόπο τον σκοπό της έρευνας, διευκρινίζοντας ότι οι απαντήσεις δεν επηρεάζουν τη σχολική επίδοση.
Ο ρόλος των εκπαιδευτικών θα περιορίζεται στην παροχή διαδικαστικών ή γλωσσικών διευκρινίσεων, εφόσον αυτές ζητηθούν. Δεν θα επιτρέπεται να υποδεικνύουν, να ερμηνεύουν ή να κατευθύνουν τις επιλογές των μαθητών.
Η επεξεργασία των δεδομένων θα πραγματοποιηθεί αποκλειστικά για τις ανάγκες της έρευνας και τη διαμόρφωση δημόσιας πολιτικής στον τομέα της Παιδείας στα Μέσα. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, θα εφαρμοστούν οι αρχές της ελαχιστοποίησης των δεδομένων, της περιορισμένης πρόσβασης και του καθορισμένου χρόνου διατήρησής τους.
Τα δεδομένα προβλέπεται να διατηρηθούν έως την ολοκλήρωση της Εθνικής Στρατηγικής για την Παιδεία στα Μέσα, η οποία εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί έως τον Μάρτιο του 2027.
Οι έξι θεματικές ενότητες του ερωτηματολογίου
Το ερωτηματολόγιο έχει προσαρμοστεί στις ηλικιακές δυνατότητες των μαθητών και περιλαμβάνει ερωτήσεις που καλύπτουν έξι βασικούς τομείς:
- Πρόσβαση και χρήση ψηφιακών μέσων.
- Αναζήτηση και κριτική αξιολόγηση πληροφοριών και πηγών.
- Ειδήσεις, παραπληροφόρηση και παραπλανητικό περιεχόμενο.
- Κοινωνικά δίκτυα, εμπορική επιρροή, πλατφόρμες και αλγόριθμοι.
- Τεχνητή Νοημοσύνη, deepfakes και συνθετικό περιεχόμενο.
- Δημιουργία και κοινοποίηση περιεχομένου, πνευματικά δικαιώματα, ψηφιακή ασφάλεια και πολιτειότητα.
Η πιλοτική εφαρμογή αναμένεται να συμβάλει στην καταγραφή του τρόπου με τον οποίο οι μαθητές χρησιμοποιούν και αντιλαμβάνονται τα ψηφιακά μέσα, προσφέροντας στοιχεία για τον σχεδιασμό της εθνικής πολιτικής στον τομέα της Παιδείας στα Μέσα.
iEidiseis.gr