Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ αποφάσισε να ζητήσει από την κυβέρνηση και το αρμόδιο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας αλλαγές στους κανόνες εκπόνησης των μελετών των νέων Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων, οριοθέτησης οικισμών, και αναγνώρισης οδών, υιοθετώντας εισήγηση αρμόδιας επιτροπής της ΚΕΔΕ, που επισημαίνει ότι με τις παρούσες συνθήκες έρχονται περιορισμοί και απαγορεύσεις αξιοποίησης χιλιάδων ιδιωτικών ακινήτων σε εκτός και εντός σχεδίου περιοχές και θεαματική συρρίκνωση των οικισμών της χώρας.
Γράφει ο Του Αργύρη Δεμερτζή
Η απόφαση που ενέκρινε το Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ αναφορικά με τις νέες μελέτες πολεοδομικού και χωροταξικού σχεδιασμού, που αφορούν στο 80% της επικράτειας και το αμέσως προσεχές διάστημα εισάγονται μαζικά για συζήτηση στα δημοτικά συμβούλια των Δήμων, αναδεικνύει σε θέμα αιχμής ότι οι γνωμοδοτήσεις των δημοτικών συμβουλίων για τις νέες μελέτες πολεοδομικού και χωροταξικού σχεδιασμού, πρέπει να είναι αποφασιστικού και όχι απλώς γνωμοδοτικού χαρακτήρα.
Το ΔΣ της ΚΕΔΕ στην ηγεσία του ΣτΕ για την ανάπτυξη των Δήμων και τις περιουσίες χιλιάδων πολιτών
Επίσης το ΔΣ της ΚΕΔΕ αποφάσισε να προχωρήσει σε συνάντηση με το Συμβούλιο της Επικρατείας, που θα είναι ο αποδέκτης των νέων μελετών των ΤΠΣ, ΕΠΣ, αναγνώρισης οδών και επανοριοθέτησης των οικισμών, με τη μορφή σχεδίων προεδρικών διαταγμάτων για τελική έγκριση, προκειμένου οι εκπρόσωποι της τοπικής αυτοδιοίκησης να εκθέσουν στην ηγεσία του ανώτατου δικαστηρίου, τα προβλήματα που δημιουργούνται από τους ισχύοντες κανόνες και περιορισμούς που έχουν τεθεί στην ανάπτυξη των Δήμων και στις περιουσίες χιλιάδων πολιτών.
-«Έχουμε μία ανατροπή από το Συμβούλιο της Επικρατείας για τους οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2000. Ουσιαστικά η απόφαση αυτή που έκρινε ότι η οριοθέτηση των οικισμών με αποφάσεις των νομαρχών είναι αντισυνταγματικές έχει ως αποτέλεσμα να βρισκόμαστε σε ένα νέο περιβάλλον αίφνης και αιφνιδιαστικά, το οποίο ούτε κοινωνικά δίκαιο είναι ούτε μπορεί να αντιμετωπίσει τις πραγματικές σημερινές ανάγκες και δεδομένα και έχει προκαλέσει πάρα πολλά προβλήματα και αδικίες. Στο υφιστάμενο οικιστικό περιβάλλον από το 1923 μέχρι σήμερα έχουν εκδοθεί άδειες, έχουν γίνει εν τοις πράγμασι, έχουν καθιερωθεί και έχουν αποκτηθεί δεδομένα και δικαιώματα αυτά δεν μπορεί να ανατρέπονται γιατί είναι αντισυνταγματικό από την άλλη πλευρά, της προστασίας της ιδιοκτησίας», τονίστηκε από τους εισηγητές στο ΔΣ της ΚΕΔΕ.
Η απόφαση της ΚΕΔΕ για ΤΠΣ, ΕΠΣ, οριοθέτηση οικισμών και αναγνώριση οδών
Την σχετική εισήγηση που ενέκρινε το ΔΣ της ΚΕΔΕ παρουσίασαν οι Μ. Κοκοσάλης και Μερόπη Υδραίου, πρόεδρος και αντιπρόεδρος αντίστοιχα της Επιτροπής Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων της ΚΕΔΕ. Ειδικότερα οι βασικές θέσεις που αποφάσισε το ΔΣ της ΚΕΔΕ είναι:
♦ Οι γνωμοδοτήσεις των δημοτικών συμβουλίων για τις νέες μελέτες πολεοδομικού και χωροταξικού σχεδιασμού, να είναι αποφασιστικού και όχι απλώς γνωμοδοτικού χαρακτήρα. Και να υπάρξει ικανός χρόνος ενημέρωσης και διαβούλευσης για τις σχετικές γνωμοδοτήσεις από τα δημοτικά συμβούλια και τους πολίτες.
♦ Για τους οικισμούς με πληθυσμό έως 700 κατοίκους, που είναι το 93% των οικισμών της χώρας, να παραμείνουν τα όρια ύστερα από σύμφωνη απόφαση του δημοτικού συμβουλίου ως έχουν, με βάση τις παλαιές αποφάσεις νομαρχών, χωρίς ιδιαίτερη αιτιολόγηση στις νέες μελέτες.
♦ Για τους οικισμούς άνω των 700 κατοίκων, που αντιστοιχούν στο 7% των οικισμών, στις Περιοχές Ειδικών Χρήσεων (ΠΕΧ) αντί πολεοδόμησης και οριζόντιων απαγορεύσεων στην δόμηση και την αξιοποίηση ακινήτων, να καθοριστούν νέοι αυστηρότεροι όροι δόμησης.
♦ Στους οικισμούς έως 2000 κατοίκων να μην ισχύσουν οριζόντια κριτήρια, όπως προβλέπονται μέχρι σήμερα τόσο για μικρούς και μεγάλους, όσο και για αστικούς, αγροτικούς και ορεινούς Δήμους. Να μην επιβληθούν οριζόντιες απαγορεύσεις και δυσμενείς όροι δόμησης, που ανατρέπουν διαμορφωμένα ιδιοκτησιακά δικαιώματα και αναπτυξιακές κατευθύνσεις εδώ και πολλών δεκαετιών. Και σε κάθε περίπτωση οι Δήμοι να έχουν καθοριστική συμμετοχή στις αποφάσεις οριοθέτησης των οικισμών.
♦ Για την αναγνώριση οδών και την οικοδομησιμότητα ακινήτων σε εκτός σχεδίου περιοχές, εκτός των αεροφωτογραφιών του 1977, να ληφθούν υπόψη και άλλα κριτήρια για τον χαρακτηρισμό τους, όπως αποφάσεις κρατικών φορέων και Δήμων, η ύπαρξη δικτύων (φωτισμός, αποχέτευση κ.α)
Δήμοι: ο νέος πολεοδομικός σχεδιασμός από ευλογία να μην γίνει κατάρα για ιδιοκτησίες και οικισμούς
Οι κκ Κοκοσάλης και Υδραίου, μεταφέροντας τα αποτελέσματα συνεδρίασης της επιτροπής τους, με τη συμμετοχή της κα Βλάση, ως εκπρόσωπος του γενικού γραμματέα του ΥΠΕΝ Ευθ. Μπακογιάννη, μελετητών (από τα γραφεία Σαμαρά, Αλεξάκη, Καραθανάση) και πολλών δημάρχων ενημέρωσαν το ΔΣ της ΚΕΔΕ πως προέκυψαν διαπιστώσεις ως εξής:
♦ Η εκπρόσωπος του ΥΠΕΝ αναγνώρισε στη συνάντηση πολλά από τα ζητήματα που τίθενται ως προβλήματα, και σημείωσε τη θετική πρόθεση του υπουργείου για διάλογο με την ΚΕΔΕ για την αναζήτηση κοινώς αποδεκτών λύσεων.
♦ Πολλοί Δήμοι διαπιστώνουν ότι οι μελετητές επιδίδονται σε περιορισμούς και απαγορεύσεις δόμησης και πολεοδόμησης στις περιοχές εκπόνησης των μελετών, χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τοπικές ανάγκες ανάπτυξης και οικιστικές και αναπτυξιακές κατευθύνσεις που έχουν διαμορφωθεί.
♦ Μάλιστα ειπώθηκε χαρακτηριστικά ότι οι δήμαρχοι που συμμετείχαν στη συνεδρίαση της Επιτροπής Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων της ΚΕΔΕ ζήτησαν να γίνουν άμεσες θεσμικές παρεμβάσεις και αλλαγές στους κανόνες των μελετών λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «ο νέος πολεοδομικός και χωροταξικός σχεδιασμός δεν πρέπει από ευλογία να γίνει κατάρα».
♦ Ο χρόνος για την υλοποίηση των Τοπικών και Ειδικών Χωροταξικών Σχεδίων είναι ασφυκτικά περιορισμένος. Έως το Ιούνιο του 2026, τα ΤΠΣ και ΕΠΣ θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί συνολικά 240 μελέτες νέων πολεοδομικών σχεδίων, για να αποπληρωθούν από τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Υπάρχει ένας μεγάλος κίνδυνος τα ΤΠΣ και ΕΠΣ να μην έχουν ολοκληρωθεί, αναγκαστικά να πάνε προς τα πίσω και να επιβαρυνθεί την πληρωμή τους από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.
♦ Ιδιαίτερα τονίστηκε ότι θα πρέπει να δοθεί ικανός χρόνος για διαβούλευση με τους πολίτες και για τις συζητήσεις και παρουσίασεις στα δημοτικά συμβούλια, ώστε να αποφευχθούν λάθη και νέα προβλήματα.
♦ Δεν υπάρχει σε πολλές περιπτώσεις η απαιτούμενη συνεργασία μεταξύ της δημοτικής αρχής του υπουργείου Περιβάλλοντος και των μελετητών, που εκπονούν τα νέα ΤΠΣ και ΕΠΣ, όπως επισήμαναν οι μελετητές.
♦ Από την απουσία συνεργασίας με του Δήμους και τα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα για την ολοκλήρωση των μελετών εγκυμονεί κινδύνους για λάθη και παραλείψεις στο νέο σχεδιασμό, και εάν εγκριθούν τα νέα ΤΠΣ και ΕΠΣ θα πρέπει να περάσει πενταετία για να διορθωθούν.
ΚΕΔΕ: ανάγκη θεσμικών παρεμβάσεων
Σε σχετική ανακοίνωση σημειώνεται ότι το Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ ενημερώθηκε επίσης για την εισήγηση σχετικά με τα προβλήματα και τις προκλήσεις που ανακύπτουν κατά την εκπόνηση και υλοποίηση των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων (ΤΠΣ), τα οποία αποτελούν βασικό εργαλείο ολοκληρωμένου χωρικού και πολεοδομικού σχεδιασμού σε επίπεδο Δήμου, με στόχο την ορθολογική οργάνωση του χώρου, την προστασία του περιβάλλοντος και την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης.
Κατά τη συζήτηση επισημάνθηκαν σημαντικές δυσλειτουργίες που επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα και την ταχύτητα υλοποίησης των ΤΠΣ, όπως:
♦ ζητήματα οριοθέτησης οικισμών και περιορισμών δόμησης,
♦ ασάφειες στην αναγνώριση και καταγραφή του οδικού δικτύου,
♦ ασυμβατότητες μεταξύ πολεοδομικών, περιβαλλοντικών και χωροταξικών δεδομένων,
♦ περιορισμένη θεσμική συμμετοχή των Δήμων στη διαμόρφωση των κατευθύνσεων των σχεδίων,
♦ καθώς και προβλήματα συντονισμού με τις Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες σε περιοχές Natura.
Η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας θα συνεχίσει να παρεμβαίνει θεσμικά σε όλα τα ζητήματα που αφορούν την εύρυθμη λειτουργία των Δήμων, την ενίσχυση της αποκέντρωσης και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών.
Παράλληλα, είναι αναγκαία η ύπαρξη ουσιαστικού διαλόγου με την Πολιτεία, με στόχο τη διαμόρφωση βιώσιμων λύσεων που θα ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της Πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης και των τοπικών κοινωνιών.
Συνταγματική αναθεώρηση & ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ Λάζαρος Κυρίζογλου στην συνεδρίαση του ΔΣ της ΚΕΔΕ έχοντας καταθέσει σχετική εισήγηση ενόψει της Συνταγματικής Αναθεώρησης, με στόχο την ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και του ρόλου της στο πολιτειακό σύστημα της χώρας, ανέφερε:
«Εκφραζόμαστε θετικά υπέρ της συνταγματικής αναθεώρησης, με έμφαση στις κυρίαρχες διατάξεις που μας αφορούν άμεσα, και συγκεκριμένα στα άρθρα 101 και 102 του Συντάγματος της Ελλάδας.
Έχουμε ήδη τεκμηριώσει και συντάξει ολοκληρωμένη και εμπεριστατωμένη εισήγηση, με συγκεκριμένες προτάσεις και σαφή επιχειρηματολογία. Ωστόσο, πέραν της επιστημονικής τεκμηρίωσης, απαιτείται και η αναγκαία πολιτική βούληση, ώστε τα άρθρα 101 και 102 να ενταχθούν ρητά στις αναθεωρητέες διατάξεις.
Σύμφωνα με την εισήγηση που καταθέτουμε, μεταξύ άλλων, θέτουμε:
◊ τη ρητή κατοχύρωση της αρχής ότι κάθε μεταβίβαση αρμοδιοτήτων από το κράτος προς την Τοπική Αυτοδιοίκηση συνοδεύεται από την αντίστοιχη μεταφορά πόρων, προσωπικού και μέσων,
◊ την ενίσχυση της οικονομικής και διοικητικής αυτοτέλειας των ΟΤΑ και της συμμετοχής τους στον σχεδιασμό και την υλοποίηση δημόσιων πολιτικών και επενδύσεων,
◊ την άρση της ασύμμετρης αποκέντρωσης και τη σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ κεντρικού κράτους και Αυτοδιοίκησης,
◊ τη θεσμική κατοχύρωση της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης και της συνεργασίας των επιπέδων διοίκησης για την αποτελεσματικότερη παροχή υπηρεσιών στους πολίτες,
◊ τη δυνατότητα των ΟΤΑ να διαμορφώνουν τις διοικητικές τους δομές σύμφωνα με τις τοπικές ανάγκες και να συμμετέχουν ενεργά στη χάραξη πολιτικών για την ανάπτυξη, την κοινωνική συνοχή και την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών,
◊ την ενίσχυση της συμμετοχής των πολιτών και των τοπικών φορέων στη λήψη αποφάσεων, με σύγχρονα εργαλεία διακυβέρνησης και διαφάνειας.»
Το Διοικητικό Συμβούλιο κατόπιν αποφάσισε τη διεξαγωγή ειδικής Ημερίδας ενόψει της Συνταγματικής Αναθεώρησης, κατά την οποία θα διατυπωθούν προτάσεις για τις αναγκαίες συνταγματικές ρυθμίσεις που θα ενισχύουν την Τοπική Αυτοδιοίκηση και τον ρόλο της στο πολιτειακό σύστημα της χώρας, με τη συμμετοχή του πολιτικού κόσμου, της ακαδημαϊκής κοινότητας και ειδικών επιστημόνων. Επιδίωξή μας είναι να αναδειχθεί, με συνταγματικούς όρους, ο ρόλος και οι ανάγκες της Πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης και να τεθούν δυναμικά στο πεδίο της δημόσιας συζήτησης τα αιτήματα και οι προτεραιότητές της. Αποφασίστηκε να αποσταλεί ενημερωτική επιστολή στον Πρωθυπουργό, στον Πρόεδρο της Βουλής και στα κοινοβουλευτικά κόμματα.
Τέλος ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ ενημέρωσε το Σώμα για τη συνάντηση αντιπροσωπείας της ΚΕΔΕ με την ηγεσία του Υπουργείου Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης, κατά την οποία συζητήθηκε το πρόγραμμα ΔΥΠΑ 55+. Όπως επισήμανε, η ΚΕΔΕ διεκδίκησε τη δημιουργία προγράμματος αποκλειστικά για την Αυτοδιοίκηση, με την εξεύρεση των απαιτούμενων πόρων, ενώ προανήγγειλε τον προγραμματισμό σχετικής συνάντησης με τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης.
ecopress.gr
