Δευτέρα 11 Μαΐου 2026

Υγεία, ευεξία και… ηρεμία – Τι ισχύει για την κατανάλωση του καφέ


Σάς αρέσει να πίνετε το… καφεδάκι σας ξανά και ξανά μέσα στην ημέρα; Προσπάθησαν στο παρελθόν να σάς κάνουν να νιώθετε ένοχοι για αυτό; Ήρθε η ώράα για αντεπίθεση! Ερευνητές από το APC Microbiome Ireland στο University College Cork έκαναν ένα σημαντικό βήμα στην κατανόηση του μηχανισμού μέσω του οποίους ο καφές επηρεάζει τον οργανισμό και τον συνέδεσαν με καλύτερη διάθεση, μειωμένο άγχος και βελτίωση του μικροβιώματος στο έντερο.

Αυτή είναι η πρώτη φορά που μελετήθηκε σε βάθος η επίδρασή του στον άξονα εντέρου- εγκεφάλου, δηλαδή το σύστημα επικοινωνίας μεταξύ πεπτικού συστήματος και εγκεφάλου. Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο Nature Communications, δείχνουν ότι η τακτική κατανάλωση καφέ μπορεί να επηρεάσει το μικροβίωμα του εντέρου, αλλά και τη διάθεση και το άγχος.

Είναι γνωστό άλλωστε ότι ο καφές συνδέεται με οφέλη στην πέψη και την ψυχική υγεία, όμως οι μηχανισμοί πίσω από αυτά τα αποτελέσματα δεν ήταν μέχρι τώρα λεπτομερώς κατανοητοί. Η συγκεκριμένη μελέτη επικεντρώθηκε στο πώς ο καφές επηρεάζει την αμφίδρομη επικοινωνία μεταξύ μικροβιώματος και εγκεφάλου, χρησιμοποιώντας βιολογικά και ψυχολογικά δεδομένα.

Για τη διερεύνηση αυτή, οι επιστήμονες συνέκριναν 31 άτομα που πίνουν συστηματικά καφέ με 31 που δεν πίνουν καθόλου. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ψυχολογικά τεστ, κατέγραψαν τη διατροφή και την πρόσληψη καφεΐνης, και έδωσαν δείγματα κοπράνων και ούρων, ώστε να αναλυθούν τα βακτήρια του εντέρου και η συναισθηματική τους κατάσταση. Οι «τακτικοί καταναλωτές» ορίστηκαν ως όσοι πίνουν 3-5 φλιτζάνια καφέ την ημέρα.

Οι καταναλωτές καφέ σταμάτησαν την κατανάλωση για δύο εβδομάδες. Κατά τη διάρκεια αυτών των ημερών, οι ερευνητές παρακολούθησαν αλλαγές τόσο στο μικροβίωμα όσο και στην ψυχική κατάσταση. Στη συνέχεια, ο καφές επανεισήχθη σταδιακά στην καθημερινή τους ρουτίνα, χωρίς οι συμμετέχοντες να γνωρίζουν αν κατανάλωναν κανονικό ή ντεκαφεϊνέ. Οι μισοί έλαβαν καφέ χωρίς καφεΐνη και οι άλλοι μισοί κανονικό καφέ. Και στις δύο ομάδες παρατηρήθηκε βελτίωση στη διάθεση, μείωση του άγχους και των συμπτωμάτων της κατάθλιψης και της παρορμητικότητας. Αυτό δείχνει ότι ο καφές μπορεί να επηρεάζει θετικά τη διάθεση ακόμη και χωρίς την παρουσία καφεΐνης.

Η έρευνα εντόπισε επίσης συγκεκριμένα βακτήρια που σχετίζονται με την κατανάλωση καφέ. Τα επίπεδα των Eggertella sp και Cryptobacterium curtum ήταν αυξημένα στους καταναλωτές καφέ. Αυτά τα μικρόβια φαίνεται να συμβάλλουν σε διαδικασίες όπως η παραγωγή οξέων στο έντερο και η σύνθεση χολικών οξέων, τα οποία μπορεί να προστατεύουν από παθογόνους μικροοργανισμούς. Επιπλέον, παρατηρήθηκε αύξηση των Firmicutes, μιας ομάδας βακτηρίων που έχει συσχετιστεί με θετικά συναισθήματα, ιδιαίτερα στις γυναίκες.

Όσον αφορά τις επιδράσεις στον εγκέφαλο, τα αποτελέσματα διέφεραν ανάλογα με το είδος του καφέ. Η βελτίωση στη μάθηση και τη μνήμη παρατηρήθηκε μόνο σε όσους κατανάλωναν ντεκαφεϊνέ, γεγονός που υποδηλώνει ότι άλλες ουσίες του καφέ, όπως οι πολυφαινόλες, ίσως ευθύνονται για αυτά τα γνωστικά οφέλη.

Αντίθετα, ο καφές με καφεΐνη παρουσίασε πλεονεκτήματα στη μείωση του άγχους, καθώς και βελτίωση στην προσοχή και την εγρήγορση. Επιπλέον, η καφεΐνη συνδέθηκε με χαμηλότερα επίπεδα φλεγμονής στον οργανισμό.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, ο καφές φαίνεται να επηρεάζει τόσο το μικροβίωμα όσο και τη λειτουργία του εγκεφάλου, πιθανώς αλλάζοντας τον τρόπο με τον οποίο δρουν συλλογικά τα μικρόβια και τα μεταβολικά προϊόντα που παράγουν. Αυτό σημαίνει ότι ο καφές θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος μιας διατροφικής στρατηγικής για τη βελτίωση της ισορροπίας του εντέρου.



iEidiseis.gr