.jpg)
Μπορεί στις διεθνείς αγορές ο καφές να έχει απομακρυνθεί αισθητά από τα ιστορικά υψηλά του προηγούμενου έτους, ωστόσο για τους καταναλωτές η καθημερινή… συνήθεια εξακολουθεί να κοστίζει ακριβά.
Γράφει η Γωγώ Κατσέλη
Παρά τη σημαντική αποκλιμάκωση των χρηματιστηριακών τιμών του Arabica και του Robusta, οι λιανικές τιμές στα σούπερ μάρκετ όχι μόνο δεν υποχωρούν, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις συνεχίζουν να κινούνται ανοδικά.
Η εικόνα στα διεθνή χρηματιστήρια είναι ενδεικτική. Ο Arabica, η βασική ποικιλία για espresso και στιγμιαίο καφέ, από το ιστορικό υψηλό των 4,3 δολαρίων ανά λίβρα τον Φεβρουάριο του 2025 διαπραγματεύεται πλέον στα 2,87 δολάρια, σημειώνοντας ετήσια πτώση 27,3%. Αντίστοιχα, ο Robusta έχει υποχωρήσει στα 339,8 δολάρια ο τόνος, καταγράφοντας απώλειες άνω του 35%. Η «διόρθωση» αυτή αποδίδεται κυρίως στις προσδοκίες για πολύ ισχυρή παραγωγή στη Βραζιλία. Σύμφωνα με διεθνείς αναλυτές, η παγκόσμια αγορά έχει ήδη προεξοφλήσει τη μεγάλη σοδειά της περιόδου 2026/27, με την Coffee Trading Academy να εκτιμά ότι η παραγωγή της Βραζιλίας θα αυξηθεί κατά 12%, φτάνοντας τα 71,4 εκατ. σακιά.
Παρά τη βουτιά, όμως, των διεθνών τιμών, η εικόνα στα ράφια παραμένει αμετάβλητη. Ο στιγμιαίος καφές 200 γραμμαρίων πωλείται σήμερα στα 9,22 ευρώ -όσο και τον Σεπτέμβριο- από 7,62 ευρώ στις αρχές του 2024, ο ελληνικός καφές έχει φτάσει στα 5,15 ευρώ από 3,62 ευρώ, ενώ κάψουλες espresso γνωστής εταιρίας κοστίζουν πλέον 6,20 ευρώ από 4,60 ευρώ πριν από περίπου δύο χρόνια. Εντύπωση, δε, προκαλεί το γεγονός ότι η τιμή τους έχει αυξηθεί από τον Ιανουάριο που κόστιζαν 5,92 ευρώ, παρά το γεγονός ότι η διεθνής τιμή κινείτο ήδη σε καθοδική τροχιά.
Καφές: Οι λόγοι της ακρίβειας
Το ερώτημα που κυριαρχεί, λοιπόν, είναι γιατί η μείωση των διεθνών τιμών δεν περνά στον τελικό καταναλωτή.
Στελέχη της αγοράς εξηγούν ότι η λιανική λειτουργεί με σημαντική χρονική υστέρηση σε σχέση με τα χρηματιστήρια εμπορευμάτων. Οι βιομηχανίες και οι εισαγωγείς καφέ δεν αγοράζουν πρώτη ύλη καθημερινά με βάση την τρέχουσα χρηματιστηριακή τιμή, αλλά προχωρούν σε μαζικές προαγορές και συμβόλαια μηνών.
«Οι περισσότερες επιχειρήσεις εξακολουθούν να δουλεύουν με αποθέματα που αγοράστηκαν, όταν οι διεθνείς τιμές βρίσκονταν στα ιστορικά υψηλά. Αυτό σημαίνει ότι το κόστος που έχουν «γράψει» στις αποθήκες τους παραμένει πολύ υψηλό», σημειώνουν στον «Ε.Τ.» εκπρόσωποι του κλάδου.
Οπως εξηγούν, για να περάσει ουσιαστική μείωση στο ράφι, θα πρέπει οι εταιρίες να αγοράζουν σταθερά φθηνότερη πρώτη ύλη για αρκετούς μήνες, να ανανεωθούν τα αποθέματα και στη συνέχεια να γίνουν νέες τιμολογήσεις προς τις αλυσίδες σούπερ μάρκετ.
«Στην πράξη, η αποκλιμάκωση στη λιανική φαίνεται συνήθως με καθυστέρηση τουλάχιστον έξι μηνών. Και αυτό μόνο αν οι διεθνείς τιμές παραμείνουν χαμηλές για μεγάλο διάστημα», τονίζουν οι ίδιες πηγές.
Πέρα όμως από την πρώτη ύλη, οι επιχειρήσεις επικαλούνται και το αυξημένο λειτουργικό κόστος. Μεταφορικά, ενέργεια, υλικά συσκευασίας και κόστος χρηματοδότησης παραμένουν σημαντικά υψηλότερα σε σχέση με την προ πανδημίας περίοδο. Ειδικά το τελευταίο διάστημα, οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή και η αβεβαιότητα στις θαλάσσιες μεταφορές έχουν αυξήσει ξανά τις πιέσεις στο κόστος των logistics. «Ακόμη κι αν πέφτει η τιμή της πρώτης ύλης, τα υπόλοιπα κόστη δεν έχουν επιστρέψει στα παλιά επίπεδα», αναφέρουν παράγοντες της αγοράς.
ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑ
Ο καφές αποτελεί ένα από τα πλέον «χρηματιστηριακά» αγροτικά προϊόντα, γεγονός που ενισχύει τη μεταβλητότητα. Οι τιμές επηρεάζονται όχι μόνο από την πραγματική προσφορά και ζήτηση, αλλά και από κινήσεις επενδυτικών κεφαλαίων και κερδοσκοπικά παιχνίδια. «Οι επιχειρήσεις είναι πλέον πολύ πιο επιφυλακτικές. Αποφεύγουν να μειώσουν γρήγορα τις τιμές φοβούμενες νέα ανατροπή στις αγορές», εξηγεί στον «Ε.Τ.» στέλεχος μεγάλης εταιρίας.
Κομβικό ρόλο παίζει και η ίδια η δομή της λιανικής αγοράς. Οι μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ λειτουργούν με ετήσιες συμφωνίες, προσφορές και πολιτικές τιμολόγησης που δεν αλλάζουν άμεσα, κάθε φορά που υποχωρεί η διεθνής τιμή ενός προϊόντος.
Ετσι, παρά τη σημαντική διόρθωση που καταγράφεται στα διεθνή χρηματιστήρια, οι μειώσεις δεν έχουν ακόμη περάσει στο ράφι. Και όπως όλα δείχνουν, ο καφές θα συνεχίσει για αρκετούς ακόμη μήνες να αποτελεί μία από τις πιο ακριβές καθημερινές συνήθειες των νοικοκυριών.
Λιανικές Τιμές
ΣΤΙΓΜΙΑΙΟΣ ΚΑΦΕΣ (200 γραμμ.)
- Φεβρουάριος 2024: 7,62€
- Δεκέμβριος 2024: 7,74€
- Φεβρουάριος 2025: 8,48€
- Σεπτέμβριος 2025: 9,22€
- Ιανουάριος 2026: 9,22€
- Μάιος 2026: 9,22€
ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΑΦΕΣ (194 γραμμ.)
- Φεβρουάριος 2024: 3,62€
- Δεκέμβριος 2024: 3,82€
- Φεβρουάριος 2025: 3,82€
- Σεπτέμβριος 2025: 5,15€
- Ιανουάριος 2026: 5,15€
- Μάιος 2026: 5,15€
ΕΣΠΡΕΣΟ ΣΕ ΚΑΨΟΥΛΕΣ (10 τεμάχια)
- Ιούλιος 2024: 4,60€
- Δεκέμβριος 2024: 5€
- Σεπτέμβριος 2025: 5,92€
- Ιανουάριος 2026: 5,92€
- Μάιος 2026: 6,20€
EleftherosTypos.gr