Σε νέα φάση εισέρχεται από τις αρχές Ιουνίου η εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας, καθώς το μέτρο επεκτείνεται σε επιπλέον κλάδους της οικονομίας, με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας στην αγορά εργασίας και την καταπολέμηση της αδήλωτης ή υποδηλωμένης εργασίας.
Γράφει ο Κώστας Κατίκος
Η ψηφιακή κάρτα θα εφαρμοστεί σε όλες τις υπηρεσίες ιδιωτικής υγείας, πλην των γιατρών, καλύπτοντας νοσοκομεία, κλινικές και διαγνωστικά κέντρα. Παράλληλα, εντάσσονται οι τηλεπικοινωνίες, οι υπηρεσίες καθαριότητας, τα κομμωτήρια, τα καθαριστήρια, καθώς και οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της απασχόλησης.
Με τις νέες επεκτάσεις η ψηφιακή κάρτα θα εφαρμόζεται σχεδόν σε 2 εκατ. μισθωτούς καλύπτοντας πάνω από το 70% των απασχολουμένων του ιδιωτικού τομέα.
Η επέκταση του μέτρου θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για τους εργαζομένους, καθώς διασφαλίζει την ακριβή καταγραφή του χρόνου εργασίας τους. Με την έναρξη και τη λήξη της εργασίας να καταγράφονται ηλεκτρονικά και σε πραγματικό χρόνο, περιορίζονται σημαντικά τα φαινόμενα αδήλωτων υπερωριών. Για πολλά χρόνια αποτελούσε "κοινό μυστικό" σε αρκετούς κλάδους ότι οι εργαζόμενοι παρέμεναν στην εργασία τους πέραν του ωραρίου χωρίς οι επιπλέον ώρες να δηλώνονται ή να αμείβονται όπως προβλέπει η νομοθεσία. Η ψηφιακή κάρτα έρχεται να ενισχύσει την προστασία των δικαιωμάτων τους, διασφαλίζοντας ότι κάθε ώρα απασχόλησης καταγράφεται και αποζημιώνεται.
Παράλληλα, μέσω της διασύνδεσής της με το πληροφοριακό σύστημα "Εργάνη ΙΙ", κατοχυρώνεται με μεγαλύτερη ακρίβεια και ο ασφαλιστικός χρόνος των εργαζομένων. Οι ώρες εργασίας, οι αποδοχές και οι ασφαλιστικές εισφορές καταγράφονται αυτόματα, μειώνοντας τα περιθώρια λαθών ή παραλείψεων.
Οφέλη προκύπτουν όμως και για τις επιχειρήσεις. Η ψηφιακή καταγραφή του χρόνου εργασίας δημιουργεί ένα σαφές και διαφανές πλαίσιο λειτουργίας, περιορίζει τις εργατικές διαφορές και ενισχύει τον υγιή ανταγωνισμό, καθώς οι συνεπείς εργοδότες δεν βρίσκονται πλέον σε μειονεκτική θέση απέναντι σε όσους παραβιάζουν την εργατική νομοθεσία.
Ωστόσο, η εφαρμογή του μέτρου δεν είναι χωρίς δυσκολίες. Σε αρκετούς κλάδους με έντονη εποχικότητα, όπως ο τουριστικός κλάδος και η εστίαση, με βάρδιες που μεταβάλλονται διαρκώς ή με εργασία εκτός έδρας, οι επιχειρήσεις επισημαίνουν προβλήματα προσαρμογής και αυξημένο διοικητικό φόρτο. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους που αρκετές επιχειρήσεις περιορίζουν τις προσλήψεις. Αντίστοιχα, μικρές επιχειρήσεις εκφράζουν ανησυχίες για το κόστος και τις τεχνικές απαιτήσεις της εφαρμογής.
Υψηλή παραβατικότητα
Η ψηφιακή κάρτα εργασίας αποτελεί μια από τις μεταρρυθμίσεις της έκθεσης Πισσαρίδη που υιοθέτησε η κυβέρνηση μετά την πανδημία και ήρθε για να λύσει τα προβλήματα της αδήλωτης εργασίας και των απλήρωτων υπερωριών. Τα στοιχεία των ελέγχων όμως δείχνουν ότι η συμμόρφωση στο μέτρο δεν είναι καθολική καθώς τα ποσοστά παραβατικότητας παραμένουν υψηλά. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Επιθεώρησης Εργασίας για τον Απρίλιο και το πρώτο τετράμηνο του 2026 οι παραβάσεις που αφορούν τη λειτουργία και την ορθή εφαρμογή του μέτρου αποτελούν τη δεύτερη σημαντικότερη κατηγορία κυρώσεων, επιβεβαιώνοντας ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά προβλήματα συμμόρφωσης σε αρκετές επιχειρήσεις.
Κατά τον Απρίλιο του 2026, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί κατέγραψαν 224 παραβάσεις που σχετίζονται με την ψηφιακή κάρτα εργασίας, επιβάλλοντας πρόστιμα συνολικού ύψους 861.000 ευρώ. Πρόκειται για τη δεύτερη υψηλότερη κατηγορία προστίμων μετά τις παραβάσεις που αφορούν την αδήλωτη εργασία, οι οποίες ανήλθαν σε 1,03 εκατ. ευρώ. Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι, παρά τη σταδιακή επέκταση του μέτρου σε ολοένα και περισσότερους κλάδους, σημαντικός αριθμός επιχειρήσεων εξακολουθεί να μην τηρεί πλήρως τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την ψηφιακή καταγραφή του χρόνου εργασίας.
Από τον Ιανουάριο έως και τον Απρίλιο του 2026 καταγράφηκαν συνολικά 1.103 παραβάσεις με την εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας με τα αντίστοιχα πρόστιμα να φτάνουν τα 4,6 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό αποτελεί το δεύτερο μεγαλύτερο μεταξύ όλων των κατηγοριών παραβάσεων που εντοπίστηκαν από την Επιθεώρηση Εργασίας, με πρώτη την αδήλωτη εργασία όπου τα πρόστιμα τετραμήνου έφτασαν στα 4,8 εκατ. ευρώ.
Το σύνολο των προστίμων που επιβλήθηκαν για όλες τις παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας κατά το πρώτο τετράμηνο του 2026 άγγιξε τα 17 εκατ. ευρώ σε 26.369 ελέγχους.
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα πρόστιμα που επιβάλλονται εισπράττονται με δυο τρόπους:
*Είτε με απευθείας πληρωμή από τους υπόχρεους εργοδότες.
*Είτε μέσω εφορίας όπου αυτά βεβαιώνονται από τη στιγμή που θα καταστούν απαιτητά.
Υπάρχει και μια τρίτη εναλλακτική επιλογή πληρωμής των προστίμων με μείωση του ποσού, που απαιτεί την υποβολή ένστασης ή δικαστικής προσφυγής περί αμφισβήτησης του επιβληθέντος προστίμου από μια επιχείρηση.
Με εξαίρεση την απευθείας πληρωμή του προστίμου από τους εργοδότες, στις άλλες δυο περιπτώσεις (μέσω εφορίας και μετά από ένταση) η πληρωμή των προστίμων μπορεί να καθυστερήσει για μεγάλο διάστημα.
capital.gr
