Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, μετά την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης, κατατέθηκε στη Βουλή ως νομοσχέδιο και αναμένεται να συζητηθεί στην Ολομέλεια, με την ψήφισή του να τοποθετείται, σύμφωνα με πληροφορίες, την Τρίτη 23 Ιουνίου 2026.
Ανάμεσα στις σημαντικότερες διατάξεις περιλαμβάνονται τρεις αλλαγές που αφορούν τα στελέχη των Σωμάτων Ασφαλείας και των Ενόπλων Δυνάμεων, ενώ μία εξ αυτών επηρεάζει συνολικά τους δημόσιους λειτουργούς και υπαλλήλους.
Υποψηφιότητα κατώτερων αξιωματικών στην Τοπική Αυτοδιοίκηση
Η πρώτη αλλαγή αφορά το δικαίωμα συμμετοχής στις αυτοδιοικητικές εκλογές. Ενώ αρχικά η απαγόρευση κάλυπτε όλους τους αξιωματικούς, μετά τη δημόσια διαβούλευση προβλέπεται εξαίρεση για τους κατώτερους αξιωματικούς των Σωμάτων Ασφαλείας.
Συγκεκριμένα, θα μπορούν να είναι υποψήφιοι όσοι φέρουν βαθμό έως:
- Υπαστυνόμου Α' στην Ελληνική Αστυνομία,
- Ανθυποπλοιάρχου στο Λιμενικό Σώμα – Ελληνική Ακτοφυλακή,
- Υποπυραγού στο Πυροσβεστικό Σώμα.
Η διάταξη του άρθρου 42 αναφέρεται αποκλειστικά στον βαθμό και δεν διαφοροποιεί τους αξιωματικούς ανάλογα με τον τρόπο προέλευσής τους, είτε πρόκειται για αποφοίτους παραγωγικών σχολών, αξιωματικούς ειδικών καθηκόντων είτε για στελέχη που προήχθησαν λόγω ετών υπηρεσίας.
Παραμένει το «πάγωμα» προαγωγών για τους ένστολους αιρετούς
Αμετάβλητη διατηρήθηκε η διάταξη του άρθρου 297, η οποία προβλέπει την αναστολή των μισθολογικών και βαθμολογικών προαγωγών των ενστόλων όσο διάστημα ασκούν καθήκοντα περιφερειάρχη, αναπληρωτή περιφερειάρχη, αντιπεριφερειάρχη, δημάρχου ή αντιδημάρχου.
Παρότι ο χρόνος αυτός εξακολουθεί να λογίζεται ως πραγματική συντάξιμη υπηρεσία, η διάταξη έχει προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς επηρεάζει αρνητικά την υπηρεσιακή εξέλιξη των ενστόλων. Επιπλέον, η ρύθμιση αφορά αποκλειστικά τα στελέχη των Σωμάτων Ασφαλείας και των Ενόπλων Δυνάμεων και όχι τους υπόλοιπους δημοσίους υπαλλήλους.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, δεν αποκλείεται η συγκεκριμένη διάταξη να τροποποιηθεί ή ακόμη και να αποσυρθεί κατά τη συζήτηση και ψήφιση του νομοσχεδίου.
Καταργείται η δυνατότητα απόσπασης εκλεγμένων αιρετών
Η τρίτη και πλέον αμφιλεγόμενη αλλαγή αφορά την κατάργηση του δικαιώματος απόσπασης δημοσίων υπαλλήλων που εκλέγονται σε θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τόσο στον πρώτο όσο και στον δεύτερο βαθμό.
Με τη νέα ρύθμιση, καταργείται η δυνατότητα απόσπασης σε δημόσιες υπηρεσίες ή οργανισμούς που βρίσκονται στον δήμο ή την περιφέρεια όπου εξελέγη ο αιρετός, όταν ο ίδιος υπηρετεί σε διαφορετική περιοχή.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη έχει ήδη προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, με αρκετούς νομικούς να εκφράζουν επιφυλάξεις ως προς τη συνταγματικότητά της και να εκτιμούν ότι ενδέχεται να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικών προσφυγών, ακόμη και ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.
Ενδεικτικά, μόνο στην Ελληνική Αστυνομία υπολογίζεται ότι περίπου 800 αστυνομικοί υπηρετούν με απόσπαση λόγω της εκλογής τους στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Με δεδομένο ότι το σύνολο των δημοσίων υπαλλήλων στη χώρα προσεγγίζει τις 650.000, εκτιμάται ότι η ρύθμιση επηρεάζει αρκετές χιλιάδες αιρετούς σε ολόκληρο τον δημόσιο τομέα, γεγονός που αναμένεται να έχει και σημαντικές πολιτικές προεκτάσεις.
