Tη στιγμή που ο τραπεζικός τομέας σε όλη την Ευρώπη αποτελεί τον αιμοδότη των επιχειρήσεων και του κόσμου, αφού δίνει χρηματοδοτήσεις για ανάπτυξη και για στέγη, στη χώρα μας γίνεται ακριβώς το αντίθετο.
Οι τράπεζες, οι οποίες ορθοπόδησαν με τις ανακεφαλαιοποιήσεις, που τις πλήρωσε ο κόσμος, χωρίς μάλιστα να απελευθερώσουν τα ακίνητα που κρατούσαν ως εγγύηση, τώρα που δυνάμωσαν και μπορούν να κάνουν πράγματα δεν δίνουν… δεκάρα για δάνεια, εκτός κι αν οι αιτούντες έχουν τέτοια οικονομική επιφάνεια που απαγορεύει έστω και τη σκέψη ότι κάτι μπορεί να πάει στραβά. Δηλαδή, αποφεύγουν και το παραμικρό ρίσκο. Όλες οι επιχειρήσεις ρισκάρουν για να πετύχουν κάτι, οι τράπεζες, όμως, βαδίζουν εκ του ασφαλούς.
Σε αυτό δεν μπορεί να τις κατηγορήσει κανένας, αλλά, όταν μια ολόκληρη κοινωνία κατέρρευσε για να σωθούν οι τράπεζες, δεν θα ήταν λογικό τώρα, που μπορούν, να στηρίξουν και εκείνες την κοινωνία;
Φαίνεται, όμως, ότι τα θέλουν όλα δικά τους και ότι η κοινωνία υπάρχει γι’ αυτές μόνο όταν την… αρμέγουν.
Τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας είναι αποκαλυπτικά. Οι ελληνικές τράπεζες είναι από τις τελευταίες στην Ευρώπη όσον αφορά τον δανεισμό. Με το… σταγονόμετρο χορηγούν δάνεια, με το σταγονόμετρο στηρίζουν επιχειρήσεις, για να ανέβουν και να προκόψουν, ή δίνουν στηρίγματα σε όσους ψάχνουν ένα κεραμίδι για να στεγαστούν.
Δεν χρειάζεται… γνώσεις φιλοσοφίας για να το καταλάβει κανείς αυτό. Αρκεί να κοιτάξει τον δείκτη που εμφανίζει τον λόγο των δανείων προς τις καταθέσεις, δηλαδή, το ποσοστό των καταθέσεων που επιστρέφει στην πραγματική οικονομία διά του δανεισμού.
Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του τέταρτου τριμήνου του 2025 δείχνουν ότι οι ελληνικές συστημικές τράπεζες καταγράφουν δείκτη μόλις 62,37%, όταν ο μέσος όρος των σημαντικών τραπεζών της ευρωζώνης διαμορφώνεται στο 102,16%, σύμφωνα με τα στοιχεία του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού (SSM).
Κάτι που σημαίνει ότι για κάθε 100.000 ευρώ που έχουν καταθέσει πολίτες και επιχειρήσεις στις τέσσερις συστημικές τράπεζες –Εθνική, Πειραιώς, Alpha Bank και Eurobank– επιστρέφουν στην οικονομία με τη μορφή δανείων μόλις 62.000 ευρώ. Αντίθετα, στις περισσότερες χώρες της Τραπεζικής Ένωσης, οι τράπεζες δανείζουν ποσά που προσεγγίζουν ή και ξεπερνούν το σύνολο των καταθέσεων που συγκεντρώνουν.
Η απόσταση σχεδόν 40 ποσοστιαίων μονάδων από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης αποτυπώνει ένα βαθύ χρηματοδοτικό έλλειμμα. Οι ελληνικές τράπεζες δανείζουν αναλογικά λίγο περισσότερο από τα μισά σε σχέση με τους ευρωπαίους ανταγωνιστές τους, γεγονός που μεταφράζεται σε περιορισμένη τραπεζική στήριξη προς την πραγματική οικονομία.
Ουσιαστικά, οι τράπεζες στη χώρα μας δεν κάνουν τη δουλειά τους. Δεν… πουλάνε χρήμα. Δημιουργούν υπερκέρδη, όχι επειδή λειτουργούν ως τράπεζες, αλλά επειδή τοποθετούν τα λεφτά τους σε επενδυτικούς οργανισμούς που παρέχουν διασφαλισμένη κερδοφορία.
Υπάρχει, όμως, και μία άλλη παράμετρος. Ενώ είναι από τις τελευταίες στην Ευρώπη σε χορηγήσεις δανείων, είναι από τις πρώτες σε επιβολή τελών και χρεώσεων. Και συνεχώς βρίσκουν τρόπους για να… ξεφουρνίσουν νέες χρεώσεις, με τρόπους γλαφυρούς και παραπλανητικούς πολλές φορές, αναγκάζοντας τη Δικαιοσύνη να παρέμβει για να τις αποτρέψει.
Οι τράπεζες, λοιπόν, ευημερούν, ενώ ο κόσμος και οι επιχειρήσεις υποφέρουν.
Μήπως θα έπρεπε να ανοίξουν λίγο περισσότερο τις κάνουλες της χρηματοδότησης, για να ανασαίνει λίγο η οικονομία και να κυκλοφορήσει λίγο χρήμα, μιας και εδώ και δεκαετίες έχουμε… στεγνώσει;
Γιατί το να είμαστε στον πάτο του βαρελιού στα δάνεια δεν είναι και το πλέον τιμητικό για τον τραπεζικό τομέα, καθώς δείχνει αναλγησία και αντιτραπεζική λογική. Όμως, στη χώρα μας, η μόνη λογική είναι τα λεφτά, τα κέρδη.
Και οι τράπεζες είναι οι εκφραστές αυτής της αντίληψης. Όσο αντιανθρώπινη και αν είναι. Άλλωστε, το κέρδος και η ανθρωπιά είναι έννοιες που δεν πρόκειται να συναντηθούν ποτέ.
toparon.gr