Ελλάδα: Στα 31 φεύγουν οι νέοι από το πατρικό – Και μετά δίνουν 40% του εισοδήματος για στέγη

Μια από τις πιο δύσκολες στεγαστικές εξισώσεις στην Ευρώπη αντιμετωπίζουν οι νέοι στην Ελλάδα, παραμένουν στο πατρικό τους μέχρι σχεδόν τα 31, αλλά ακόμη και αυτή η καθυστερημένη ανεξαρτητοποίηση δεν τους προστατεύει από το υψηλό κόστος κατοικίας.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat για το 2025, οι νέοι στην Ελλάδα εγκαταλείπουν κατά μέσο όρο την οικογενειακή κατοικία στα 30,9 χρόνια, ηλικία που είναι από τις υψηλότερες στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Υψηλότερη επίδοση καταγράφει μόνο η Κροατία, με 31,5 χρόνια, ενώ η Ελλάδα βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο με τη Σλοβακία. Ακολουθούν Ισπανία και Ιταλία, με 30,2 χρόνια. Ο μέσος όρος της Ε.Ε. είναι μόλις 26,3 χρόνια.

Στον αντίποδα, στη Φινλανδία οι νέοι φεύγουν από το σπίτι των γονιών τους κατά μέσο όρο στα 21,3 χρόνια και στη Δανία στα 21,8. Στην Εσθονία και στη Λιθουανία η αντίστοιχη ηλικία είναι 22,7 χρόνια.

Η ελληνική εξαίρεση

Το ενδιαφέρον στην περίπτωση της Ελλάδας είναι ότι δεν ακολουθεί το συνηθισμένο ευρωπαϊκό μοτίβο.Σε χώρες όπου οι νέοι παραμένουν περισσότερο στην οικογενειακή κατοικία, όπως η Κύπρος, η Κροατία και η Ιταλία, το ποσοστό εκείνων που επιβαρύνονται υπερβολικά από το κόστος στέγασης είναι συνήθως χαμηλότερο. Στην Ελλάδα, όμως, συμβαίνουν και τα δύο, οι νέοι εγκαταλείπουν αργά το πατρικό και, όταν το κάνουν, βρίσκονται αντιμέτωποι με ιδιαίτερα υψηλό κόστος κατοικίας.

Το 25,6% των νέων ηλικίας 15-29 ετών στην Ελλάδα ζει σε νοικοκυριά όπου οι δαπάνες στέγασης απορροφούν τουλάχιστον το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος. Πρόκειται για το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό στην Ε.Ε., πίσω μόνο από τη Δανία, όπου φθάνει το 26,9%. Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι μόλις 9,1%.

Ακόμη πιο έντονη είναι η πίεση στις ηλικίες 20-24 ετών. Στην Ελλάδα, το 28,1% των νέων αυτής της ηλικιακής ομάδας ζει σε νοικοκυριά που διαθέτουν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους για στέγαση. Στην Ε.Ε. το αντίστοιχο ποσοστό είναι 11,1%. Μόνο η Δανία καταγράφει υψηλότερη επιβάρυνση, στο 34,9%.

Το πρόβλημα δεν είναι μόνο το κόστος

Η εικόνα επιβαρύνεται και από τις συνθήκες κατοικίας.Σε επίπεδο Ε.Ε., το 26,9% των νέων ηλικίας 15-29 ετών ζει σε υπερπλήρη κατοικία, έναντι 16,8% του συνολικού πληθυσμού. Στην Ελλάδα, η διαφορά μεταξύ των δύο ομάδων είναι από τις μεγαλύτερες στην Ευρώπη: το ποσοστό υπερπληρότητας των νέων είναι κατά 20,1 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερο από εκείνο του συνολικού πληθυσμού. Μόνο η Βουλγαρία εμφανίζει ελαφρώς μεγαλύτερη απόκλιση, στις 20,3 μονάδες.

Ιδιαίτερα υψηλή είναι η επιβάρυνση στους εφήβους και τους πολύ νέους. Στην Ελλάδα, το 50,1% των ηλικιών 15-19 ετών ζει σε υπερπλήρη κατοικία. Η χώρα περιλαμβάνεται έτσι στην ομάδα των έξι κρατών-μελών όπου περισσότεροι από τους μισούς νέους αυτής της ηλικίας αντιμετωπίζουν πρόβλημα ανεπαρκούς χώρου.

Η στεγαστική ανεξαρτησία απομακρύνεται

Η Eurostat επισημαίνει ότι η απόφαση ενός νέου να φύγει από το πατρικό επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, από την κατάσταση στην αγορά εργασίας και το κόστος ζωής μέχρι τις τιμές κατοικίας, τις προσωπικές σχέσεις και τις κοινωνικές συνήθειες.

Τα ελληνικά στοιχεία, ωστόσο, αποτυπώνουν μια πιο σύνθετη εικόνα. Η παραμονή στο πατρικό μέχρι τα 30 δεν φαίνεται να λειτουργεί ως προσωρινό μαξιλάρι πριν από μια οικονομικά ασφαλέστερη ανεξαρτητοποίηση.

MoneyReview.gr