Ο Δήμος Χαλκιδέων και ο Πολιτιστικός Σύλλογος Μικρασιατών Κατοίκων Νεάπολης Χαλκίδας, τιμώντας τον Μικρασιατικό Ελληνισμό και απονέμοντας φόρο τιμής σε όλους, όσοι εγκατέλειψαν το 1922 τις εστίες τους στη Μικρά Ασία και εγκαταστάθηκαν σε περιοχές του Δήμου Χαλκιδέων, κατασκεύασε το Μνημείο «Το ακρόπρωρο της φυγής», αφιερωμένο στην Μικρασιατική Καταστροφή 1922.
Το Μνημείο στήθηκε στην προσφυγική συνοικία της Χαλκίδας, τη Νεάπολη, μετά από πρόταση του Πολιτιστικού Συλλόγου Μικρασιατών-Κατοίκων Νεάπολης Χαλκίδας.
Γιατί όμως «Το ακρόπρωρο της φυγής»; Ποια η σημασία του;
Όπως τόνισε η δήμαρχος Χαλκιδέων Έλενα Βάκα στον χαιρετισμό της, το ακρόπρωρο είναι η γλυπτή ανθρωπόμορφη, διακοσμητική παράσταση που στόλιζε παλαιότερα την πλώρη των πλοίων, αποτελώντας την ταυτότητα και το σήμα του πλοίου, το «επίσημον», όπως χαρακτηριστικά ονομαζόταν.
Το ακρόπρωρο του Δήμου Χαλκιδέων «ζωντανεύει», με διττή σημασία. Σηματοδοτεί την αναγκαστική και αποτρόπαια φυγή των χιλιάδων εκατοντάδων Ελλήνων Μικρασιατών, που πότισαν με αίμα τη γη και τη θάλασσα της Μικράς Ασίας και ήρθαν ως πρόσφυγες στην ευρύτερη περιοχή του Δήμου μας. Αλλά, κυρίως, σηματοδοτεί τον πολιτισμό, την ιστορία, την παράδοση και τις αξίες που αυτοί οι άνθρωποι μας χάρισαν, αποτελώντας για εμάς το δικό μας «επίσημον», όπως χαρακτηριστικά ανέφερε μεταξύ άλλων η δήμαρχος.
Ρίγη συγκίνησης προκάλεσα τα λόγια της προέδρου του Πολιτιστικού Συλλόγου Μικρασιατών Κατοίκων Νεάπολης Χαλκίδας, Ουρανίας Τσάπελη-Παπαγεωργίου, η οποία αναφέρθηκε στον ξεριζωμό των Μικρασιατών, που πέρασαν δια πυρός και σιδήρου για να φτάσουν και ριζώσουν και στη Χαλκίδα. Μίλησε για την ιστορία τους και πως κατάφεραν να γίνουν αναπόσπαστο κομμάτι της ευβοϊκής πρωτεύουσας και πως συσπειρώθηκαν στη συνοικία της Νεάπολης και να αποτελούν μέχρι και σήμερα ένας ζωντανός πυρήνας της πόλης της Χαλκίδας.
Ενώ και ο αρχιμανδρίτης π.Τιμόθεος Μπαϊμπάκης, με καταγωγή και ο ίδιος από την Μικρά Ασία, φανερά συγκινημένος έδωσε τα συγχαρητήριά του σε όσους συνέβαλαν για την κατασκευή του Μνημείου, κάνοντας λόγο για αξιέπαινη πρωτοβουλία που βοηθά στη διατήρηση της μνήμηα και κρατά σε εγρήγορση τον λαό.
Της επιμνημόσυνης δέησης ακολούθησαν τα αποκαλυπτήρια του μνημείου και η κατάθεση στεφάνων.
