Αυστηρότερο πειθαρχικό δίκαιο στο Δημόσιο από 1η Ιανουαρίου 2026 – νέες ποινές, περισσότερα παραπτώματα, ταχύτερες διαδικασίες

 

Με αυστηρότερο πειθαρχικό πλαίσιο ξεκινά το 2026 για τους δημοσίους υπαλλήλους. Από την 1η Ιανουαρίου τέθηκε σε ισχύ το νέο πειθαρχικό δίκαιο (ν. 5225/2025), το οποίο αλλάζει ριζικά το σύστημα ευθυνών, κυρώσεων και ποινών, διευρύνοντας παράλληλα τα πειθαρχικά παραπτώματα και τις περιπτώσεις οριστικής παύσης.

Σύμφωνα με το protothema.gr, στον κατάλογο των πειθαρχικών παραπτωμάτων προστίθενται νέα, ενώ κωδικοποιούνται όσα προβλέπονταν ήδη από ειδικές διατάξεις. Ανάμεσα σε αυτά περιλαμβάνονται:

• η μη δήλωση σύγκρουσης συμφέροντος,

• η άσκηση κάθε μορφής βίας ή παρενόχλησης στον χώρο εργασίας,

• η καθυστέρηση ή παράλειψη έκδοσης πράξης έκπτωσης,

• η συμμετοχή σε εταιρείες ή δραστηριότητες ασυμβίβαστες με τη δημόσια ιδιότητα.

Ιδιαίτερα σημαντική αλλαγή είναι η θεσμοθέτηση της άρνησης συμμετοχής στην αξιολόγηση ως ξεχωριστού πειθαρχικού αδικήματος.

• Μία άρνηση επιφέρει πρόστιμο δύο μισθών.

• Δύο συνεχόμενες αρνήσεις οδηγούν σε οριστική παύση.

Το νέο πλαίσιο αφορά υπαλλήλους του Δημοσίου, των ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού και των ΝΠΔΔ. Ειδικές προβλέψεις υπάρχουν για τους δημοτικούς υπαλλήλους, όπου πειθαρχικό παράπτωμα αποτελεί η άρνηση χρήσης μέσων ατομικής προστασίας ή η μη συμμετοχή σε προληπτικό ιατρικό έλεγχο. Αντίστοιχα, για τη Δημοτική Αστυνομία παράπτωμα συνιστά η μη τήρηση της στολής και των διακριτικών.

Νέες ποινές – μέχρι και οριστική απόλυση

Στις ήδη υπάρχουσες κυρώσεις προστίθενται:

• στέρηση μισθολογικής εξέλιξης για 1–5 έτη,

• αφαίρεση έως 4 μισθολογικών κλιμακίων,

• απαγόρευση άσκησης καθηκόντων προϊσταμένου έως 5 έτη.

Συνολικά, οι ποινές πλέον κυμαίνονται από έγγραφη επίπληξη έως οριστική παύση, ενώ αυξάνεται και το όριο προστίμων που μπορούν να επιβάλουν τα πειθαρχικά όργανα.

«Πειθαρχική συνδιαλλαγή» και νέο Συμβούλιο

Για πρώτη φορά εισάγεται η πειθαρχική συνδιαλλαγή, μέσω της οποίας ο υπάλληλος μπορεί –υπό όρους– να εξασφαλίσει ευνοϊκότερη ποινή.

Παράλληλα, συγκροτείται το Πειθαρχικό Συμβούλιο Ανθρώπινου Δυναμικού Δημοσίου Τομέα, με 60 μέλη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, ώστε οι υποθέσεις να κρίνονται ταχύτερα και με μεγαλύτερη διαφάνεια.

Στόχος του νέου πλαισίου είναι η επιτάχυνση των διαδικασιών, καθώς σήμερα εκκρεμούν χιλιάδες υποθέσεις με καθυστερήσεις που φτάνουν ακόμη και τα πέντε έτη.

---