Το ιστορικό δίλημμα «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα», όπως διατυπώθηκε από τη Ρόζα Λούξεμπουργκ κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκόσμιου Πολέμου, επανέρχεται στη δημόσια συζήτηση, επισημαίνει η Χαρά Νίκα.
Όπως αναφέρει, η Λούξεμπουργκ, βασιζόμενη στη σκέψη του Φρίντριχ Ένγκελς, περιέγραφε δύο αντίρροπες ιστορικές πορείες: από τη μία, την επικράτηση του ιμπεριαλισμού και την κοινωνική κατάρρευση και, από την άλλη, τη δυνατότητα κοινωνικής αλλαγής μέσα από τον συνειδητό και οργανωμένο αγώνα των λαϊκών τάξεων.
Η Χαρά Νίκα υπογραμμίζει ότι, σύμφωνα με αυτή την ανάλυση, η ιστορική εξέλιξη δεν είναι προκαθορισμένη, αλλά εξαρτάται από την ύπαρξη κοινωνικών και πολιτικών υποκειμένων που μπορούν να παρέμβουν στις εξελίξεις.
Παράλληλα, θέτει το ερώτημα αν στη σημερινή διεθνή συγκυρία υπάρχουν ακόμη ο χρόνος και οι δυνάμεις που θα μπορούσαν να ανατρέψουν μια πορεία γενικευμένων κρίσεων, πολεμικών συγκρούσεων και διεύρυνσης των κοινωνικών ανισοτήτων.
Όπως σημειώνει, οι συνέπειες αυτών των εξελίξεων δεν αποτελούν θεωρητική συζήτηση, αλλά βιώνονται ήδη από μεγάλα τμήματα του παγκόσμιου πληθυσμού, με άνισο και συχνά βίαιο τρόπο.