Πρωταθλήτρια στις καισαρικές η Ελλάδα - Ανησυχητικά ευρήματα νέας έρευνας

Η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό γεννήσεων με καισαρική τομή στην Ευρωπαϊκή Ένωση, φτάνοντας το 62,2% το 2023 από 57,8% το 2019

Η αύξηση των καισαρικών στην Ελλάδα δεν εξηγείται πλήρως από ιατρικούς παράγοντες όπως η ηλικία των μητέρων ή οι γεννήσεις μέσω υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.

Το ιδανικό ποσοστό καισαρικών θεωρείται μεταξύ 10% και 20

25%, ενώ τα ελληνικά ποσοστά είναι πολλαπλάσια, γεγονός που επιβαρύνει το σύστημα υγείας και αυξάνει τους κινδύνους για μητέρα και νεογνό.

Υπάρχει επείγουσα ανάγκη για μέτρα περιορισμού των μη αναγκαίων καισαρικών, συμπεριλαμβανομένης ευρείας ενημέρωσης του κοινού και ενεργοποίησης των ιατρικών ενώσεων.

Η υπερβολική χρήση καισαρικών συνιστά πρόβλημα δημόσιας υγείας και επιβαρύνει οικονομικά τόσο τις οικογένειες όσο και το δημόσιο σύστημα υγείας.

Σημαντική αύξηση καταγράφεται τις τελευταίες δεκαετίες στις γεννήσεις με καισαρική τομή, με την Ελλάδα να βρίσκεται στην κορυφή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με πρόσφατη δημογραφική έρευνα.

«Οι γεννήσεις με καισαρικές αυξάνονται τις τελευταίες δεκαετίες σε όλο τον κόσμο. Τα δεδομένα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) δείχνουν ότι ο αριθμός τοκετών με καισαρική ανά 100 γεννήσεις έχει υπερ-τριπλασιαστεί ανάμεσα στο 1990 και το 2023 (από το 6,7% το 1990 στο 22% το 2023), με το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης να καταγράφεται στις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες του πλανήτη μας. Με δεδομένο ότι, στις χώρες αυτές όπου η μητρική και περιγεννητική θνησιμότητα είναι ακόμη εξαιρετικά υψηλή και η χρήση της καισαρικής οδηγεί στη μείωσή τους, η τάση αυτή δεν μας εκπλήσσει. Έκπληξη αντιθέτως προκαλεί η αύξησή τους σε ανεπτυγμένες χώρες, και, ιδιαίτερα δε σε κάποιες χώρες της Ε.Ε., στις οποίες η θνησιμότητα κατά τον τοκετό είναι εδώ και δεκαετίες εξαιρετικά χαμηλή».

Η μελέτη ανήκει στον καθηγητή Δημογραφίας Βύρωνα Κοτζαμάνη και δημοσιεύεται στο ενημερωτικό δελτίο PopNews του Ινστιτούτου Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών. Όπως επισημαίνεται, η αύξηση των καισαρικών δεν μπορεί να αποδοθεί αποκλειστικά σε παράγοντες όπως η μεγαλύτερη ηλικία τεκνοποίησης ή οι γεννήσεις μέσω υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.

Στις ανεπτυγμένες χώρες, και ιδιαίτερα στην Ελλάδα, εκτιμάται ότι ένα σημαντικό ποσοστό των καισαρικών τομών δεν πραγματοποιείται για αυστηρά ιατρικούς λόγους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να θεωρούνται σε πολλές περιπτώσεις περιττές, ενώ παράλληλα αυξάνουν τους κινδύνους για μητέρα και νεογνό και επιβαρύνουν τα συστήματα υγείας.

Σύμφωνα με τη διεθνή επιστημονική κοινότητα, το ιδανικό ποσοστό καισαρικών κυμαίνεται μεταξύ 10% και 20-25%. Τιμές εκτός αυτού του εύρους είτε υποδηλώνουν ανεπαρκή φροντίδα είτε υπερβολική χρήση της μεθόδου.

Στην Ελλάδα, τα ποσοστά παραμένουν ιδιαίτερα υψηλά εδώ και χρόνια. Ήδη από το 2016, σχετική έκθεση του ΠΟΥ είχε επισημάνει την ανάγκη λήψης μέτρων για τον περιορισμό της αυξητικής τάσης, καθώς τότε οι καισαρικές ξεπερνούσαν το 50% των γεννήσεων.

Τα πιο πρόσφατα στοιχεία δείχνουν περαιτέρω άνοδο: από 57,8% το 2019 σε 62,2% το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην πρώτη θέση στην ΕΕ. Πρόκειται για ποσοστά πολλαπλάσια σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Ολλανδία, η Σουηδία και η Γαλλία.

Παράλληλα, οι δείκτες που σχετίζονται με την ηλικία των μητέρων ή τις γεννήσεις μέσω ιατρικής υποβοήθησης δεν παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές σε σχέση με άλλες χώρες, γεγονός που εντείνει τον προβληματισμό για τα αίτια της υπερβολικής χρήσης καισαρικών στη χώρα.

 «Τα εξαιρετικά αυτά υψηλά ποσοστά στη χώρα μας, από τα υψηλοτέρα όχι μόνον στην Ε.Ε. αλλά και στον πλανήτη, επιβαρύνουν το κόστος του τοκετού (τόσο της οικογένειας όσο του δημοσίου παρόχου υπηρεσιών υγείας -βλ. ΕΟΠΥΥ) καθώς είναι υψηλότερα αυτών ενός φυσιολογικού τοκετού. Ανεξαρτήτως όμως τους κόστους, οι υπερβάλλουσες καισαρικές συνιστούν και ένα πρόβλημα δημόσιας υγείας και καθιστούν επείγουσα την ανάγκη παρεμβάσεων που πρέπει να στοχεύουν τους επαγγελματίες της υγείας, τις γυναίκες και τις οικογένειές τους. Απαιτούνται άμεσα μέτρα για τον δραστικό περιορισμό των μη αναγκαίων καισαρικών, μέτρα όπως αυτά που ελήφθησαν σε μια σειρά άλλων χωρών όταν τα ποσοστά των γεννήσεων με την μέθοδο αυτή, χωρίς να έχουν φθάσει ποτέ τα καταγεγραμμένα σήμερα στην Ελλάδα, ήταν πολύ υψηλά. Απαιτείται όμως και μια ευρύτατη δημόσια καμπάνια ενημέρωσης, και, προφανώς, και η ενεργοποίηση των ιατρικών ενώσεων, καθώς χωρίς τη συνεργασία και την ενεργή συμμετοχή τους δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπισθεί η "επιδημία" των καισαρικών στη χώρα μας», ανέφερε ο Βύρωνα Κοτζαμάνης.

newsbomb.gr